Program wychowawczo - profilaktyczny

25 listopad 2025

PROGRAM WYCHOWAWCZO – PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. BŁ. KS. WŁADYSŁAWA FINDYSZA – MĘCZENNIKA W NOWYM ŻMIGRODZIE

ROK SZKOLNY 2025/2026

I. PODSTAWA PRAWNA

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. nr 78, poz. 483 ze zm.).
Konwencja o prawach dziecka przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne ONZ dnia 20 listopada 1989 r. (Dz.U. z 1991 r. nr 120, poz. 526).
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2023 r. poz. 900 ze zm.).
Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2023 r. poz. 984 ze zm.).
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2024 r. poz. 750 ze zm.).
Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. z 2023 r. poz. 172 ze zm.).
Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2023 r. poz. 165 ze zm.).
Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej (Dz.U. z 2023 r. poz. 535 ze zm.).
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz.U. z 2017 r. poz. 1591).
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz.U. z 2020 r. poz. 1604).
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 356 ze zm.).
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015 r. w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz.U. z 2015 r. poz. 1249).
Inne dokumenty wewnętrzne regulujące pracę szkoły:

- Statut szkoły,

-WSO

-Standardy Ochrony Małoletnich Przed Krzywdzeniem

Opracowanie programu wychowawczo – profilaktycznego poprzedzono diagnozą potrzeb środowiska szkolnego w zakresie wychowania i profilaktyki. Uwzględniono również kierunki polityki oświatowej państwa na bieżący rok szkolny.

Wśród kierunków MEN na nadchodzący rok szkolny znalazły się: 2025/2026

Kształtowanie myślenia analitycznego poprzez interdyscyplinarne podejście do nauczania przedmiotów przyrodniczych i ścisłych oraz rozwijanie umiejętności matematycznych w kształceniu ogólnym.

Szkoła miejscem edukacji obywatelskiej – kształtowanie postaw patriotycznych, społecznych i obywatelskich, odpowiedzialności za region i ojczyznę, dbałości o bezpieczeństwo własne i innych.

Promocja zdrowego trybu życia w szkole – kształtowanie postaw i zachowań prozdrowotnych, wspieranie aktywności fizycznej uczniów.

Profilaktyka przemocy rówieśniczej, zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży, wsparcie w kryzysach psychicznych, profilaktyka uzależnień.

Promowanie higieny cyfrowej i bezpiecznego poruszania się w sieci, rozwijanie umiejętności krytycznej analizy informacji dostępnych w Internecie, poprawne metodycznie wykorzystywanie przez nauczycieli nowoczesnych technologii, w szczególności opartych na sztucznej inteligencji oraz korzystanie z zasobów Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej.

Promocja kształcenia zawodowego w szkołach podstawowych oraz w środowisku pracodawców, wzmocnienie roli doradztwa zawodowego.

Rozwijanie zainteresowania kulturą i językiem polskim wśród Polonii, nauczanie języka polskiego w środowiskach polonijnych.

Wspieranie aktywności poznawczej i poczucia sprawczości ucznia poprzez promowanie oceniania kształtującego i metod aktywizujących w dydaktyce.

Diagnoza sytuacji wychowawczej.

Każdego roku przeprowadzana jest diagnoza środowiska, analizuje się potrzeby i zasoby szkoły z obszaru wychowania i profilaktyki w szkole na podstawie:

1. badań ankietowych skierowanych do rodziców, nauczycieli oraz uczniów na temat oczekiwań realizacji treści profilaktycznych i wychowawczych,

2. spostrzeżeń wychowawcy na temat klasy,

3. analizy stanu wychowania w szkole:

obserwacji bieżących zachowań uczniów na terenie szkoły, analiza uwag wpisanych do dziennika,
sprawozdań półrocznych opracowanych przez wychowawcę.

W wyniku diagnozy i ewaluacji programu wychowawczo -profilaktycznego wyłoniono następujące obszary problemowe:

1.Nadmierne używanie telefonu;

2.Agresja słowna:

3. Bójki,

4. Palenie papierosów, e-papierosów,

5. Bierne spędzanie czasu wolnego przed tv, komputerem (gry komputerowe),

6. Niszczenie mienia szkolnego,

7. Opuszczanie zajęć lekcyjnych przez uczniów,

8. Niska frekwencja uczestnictwa rodziców w spotkaniach z wychowawcami, nauczycielami i specjalistami

9. Niedostateczna wiedza uczniów na temat zagadnień związanych z cyberprzemocą oraz korzystania z mediów społecznościowych

10. Rozszerzyć działania na rzecz profilaktyki uzależnień, przemocy, otyłości, sposobów radzenia sobie z emocjami w stresie.

Kryteria efektywności.

1. Wszyscy uczniowie naszej szkoły są poddani oddziaływaniom tego programu.

2. Wszyscy nauczyciele realizują Program Wychowawczo - Profilaktyczny, a w szczególności nauczyciele wychowawcy uwzględniają jego treści podczas planowania i realizacji klasowych planów pracy.

3. Rodzice uczniów naszej szkoły znają i akceptują program oraz czynnie współpracują przy jego realizacji.

WSTĘP

Szkolny Program Wychowawczo- Profilaktyczny został dostosowany do potrzeb rozwojowych uczniów i potrzeb środowiska lokalnego. Ma służyć ujednoliceniu działań wychowawczych i profilaktycznych oraz pozyskaniu rodziców do współpracy w dziedzinie profilaktyki domowej.

Realizacja Szkolnego Programu Wychowawczo - Profilaktycznego zgodnie z jego założeniami ma doprowadzić do aktywnego rozwoju wszystkich sfer osobowości ucznia i umożliwić mu osiągnięcie szeroko rozumianego sukcesu.

Program przeznaczony jest do realizacji przez wychowawców klas we współpracy z nauczycielami wszystkich przedmiotów, pedagogiem, psychologiem, higienistką szkolną i pozostałymi pracownikami szkoły, w zależności od stanu zasobów, potrzeb klasy oraz przy współpracy z rodzicami i środowiskiem lokalnym. Profilaktyka powinna wspomagać proces wychowania, a wychowanie tworzy integralną całość z wiedzą i kreowaniem umiejętności, poprzez które formuje się osobowość młodego człowieka. Nie wolno ich rozdzielać, gdyż wychowanie musi posiłkować się wiedzą, w której zapisane jest doświadczenie.

II. MISJA SZKOŁY

„Umożliwiamy wszechstronny i prawidłowy rozwój każdego ucznia”

Przyjęliśmy pogląd, że „sercem działalności edukacyjnej szkoły jest to, co dzieje się w relacji: nauczyciel – uczeń”. Nasz program wychowawczy zakłada, że od siebie będziemy wymagać dużo. Każdy bowiem nauczyciel jest wychowawcą i każdy wpływa na zachowanie, sposób myślenia i obyczaje uczniów, którzy są głównym podmiotem edukacji. Zdajemy sobie sprawę, że nie ma wychowania bez wymagań. One otwierają nowe perspektywy, uczą jak sprostać wyzwaniom, jak nie ulegać trudnościom, jak urzeczywistniać małe i wielkie cele. Pragniemy to uświadomić naszym uczniom, by podążali dalej w poszukiwaniu prawdy, dobra i piękna. Naszą pracą wychowawczą chcemy pokazać, jak żyć wspólnie z innymi ludźmi i „być dla drugich”.

Działamy po to, aby:

NASI UCZNIOWIE:

Byli dobrze przygotowani do podjęcia nauki na wyższym etapie edukacyjnym;
Byli przygotowani do życia społecznego w rodzinie, środowisku lokalnym, ojczyźnie, w zjednoczonej Europie;
Potrafili korzystać z różnych źródeł informacji, a zwłaszcza, by posługiwać się technologią informacyjną;
Byli przygotowani do samodzielnego myślenia i podejmowania działań poprzez pracę w różnych organizacjach młodzieżowych i strukturach samorządowych.

RODZICE NASZYCH UCZNIÓW:

Darzyli nas zaufaniem;
Byli partnerami w podejmowaniu działań wychowawczych;
Aktywnie uczestniczyli w kształtowaniu systemu wartości u swoich dzieci;
Brali czynny udział w życiu szkoły;
Otrzymali pełną informację o osiągnięciach swoich dzieci;
Otrzymali fachową pomoc psychologiczno - pedagogiczną.

PRACOWNICY SZKOŁY:

Mieli satysfakcję z wykonywanej pracy;
Byli zadowoleni i usatysfakcjonowani efektami własnej pracy;
Mieli możliwość doskonalenia i rozwoju

SZKOŁA:

Cieszyła się zaufaniem w środowisku;
Była nowocześnie administrowana;
Była otwarta na proces integracyjny Europy poprzez aktywne partnerstwo ze szkołami w innych krajach;
Była miejscem, w którym pomaga się odnieść sukces każdemu człowiekowi.

MY NAUCZYCIELE:

Zapewniamy naszym uczniom wysoką jakość nauczania, wychowania i opieki, klimat życzliwości, profesjonalizmu, bogatą ofertę zajęć pozalekcyjnych, zajęcia wspierające ucznia;
Pracę wychowawczą opieramy na wartościach zaakceptowanych przez środowisko szkoły oraz promocji zdrowego stylu życia;

Troszczymy się o każdego ucznia i wspieramy go w rozwoju intelektualnym i fizycznym;
Wartości, które preferujemy: mądrość, uczciwość, odpowiedzialność, honor, prawda, wytrwałość, szacunek, przyjaźń, sprawiedliwość, pokój, miłość, porządek, bezpieczeństwo, partnerstwo, sukces;
Wspieramy indywidualny rozwój każdego ucznia, budujemy w naszych wychowankach poczucie wartości, bezpieczeństwa i satysfakcji z wyboru swojej szkoły;
Z pasją i entuzjazmem przekazujemy naszym uczniom wiedzę, jesteśmy dla nich przykładem postępowania opartego na preferowanych wartościach;
Wspólnie z rodzicami przygotowujemy uczniów do pełnienia ważnych ról społecznych i

III. Zadania i cele programu wychowawczego:

Realizując ten program, będziemy się starać, by nasz wpływ był podporządkowany celowi ogólnemu wychowania, tj. wszechstronnemu rozwojowi osobowości ucznia.

Szczegółowe cele wychowawcze będą realizowane w czasie zajęć zintegrowanych w nauczaniu początkowym, w blokach przedmiotowych w następnym etapie kształcenia oraz podczas realizacji ścieżek edukacyjnych w ramach nauczania różnych przedmiotów lub w postaci odrębnych zajęć. Umożliwią one integrowanie różnych dziedzin wiedzy i doświadczenia.

Najważniejszym założeniem naszego programu wychowawczego jest, by uczeń był twórczym podmiotem. Będziemy dążyć do tego poprzez stosowanie metod aktywizujących ustnych, pisemnych i innych działań. Ukształtują one ucznia jako człowieka myślącego samodzielnie, twórczo, krytycznie i odpowiedzialnie. Zaowocuje to w jego życiu indywidualnym i społecznym, niezależnie od dalszego profilu kształcenia.

Oddziaływać chcemy w czterech obszarach: Zdrowie - edukacja zdrowotna, Relacje – kształtowanie postaw społecznych, Kultura – wartości, normy, wzory zachowań, Bezpieczeństwo – profilaktyka zachowań problemowych (ryzykownych).

W pracy wychowawczej będziemy wspomagać i uzupełniać rodziców, którzy „posiadają pierwotne i największe prawa wychowawcze w stosunku do swoich dzieci”. Chcemy dążyć do tego, by kierunek naszej działalności wychowawczej był zgodny z ich wolą. Poszanowanie ideałów i pozytywnych wartości wyniesionych przez ucznia z domu rodzinnego będzie podstawowym zadaniem nauczyciela – wychowawcy.

Zadania
- kształtowanie postawy prozdrowotnej i zdrowego stylu życia;
- wpajanie zasad przestrzegania higieny podczas przebywania w szkole i poza nią,
- wychowanie zmierzające do osiągnięcia ludzkiej dojrzałości poprzez kształtowanie postaw ukierunkowanych na prawdę, dobro i piękno, uzdalniających do odpowiedzialnych decyzji;
- wspomaganie wychowawczej roli rodziny przez właściwą organizację i realizację zajęć edukacyjnych
- wychowanie do życia w rodzinie oraz wspomaganie zdrowia psychicznego uczniów,
- wychowanie do wartości (ofiarności, współpracy, altruizmu, patriotyzmu )
- wzmacnianie wśród uczniów i wychowanków więzi ze szkołą oraz społecznością lokalną;
- wzmacnianie poczucia tożsamości indywidualnej, kulturowej, narodowej, regionalnej i etnicznej;
- formowanie poczucia godności własnej osoby i szacunku dla godności innych osób;
- kształtowanie przyjaznego klimatu w szkole lub placówce, budowanie prawidłowych relacji rówieśniczych oraz relacji uczniów i nauczycieli, a także nauczycieli, wychowawców i rodziców lub opiekunów, w tym wzmacnianie więzi z rówieśnikami oraz nauczycielami i wychowawcami;
- zwiększanie kompetencji nauczycieli do pracy z uczniami przybyłymi z zagranicy,
- wspieranie nauczycieli w podejmowaniu inicjatyw/działań w zakresie zachęcania i wspierania uczniów do rozwijania ich aktywności fizycznej,
- wspieranie rozwoju umiejętności cyfrowych uczniów i nauczycieli, ze szczególnym uwzględnieniem bezpiecznego poruszania się w sieci oraz krytycznej analizy informacji dostępnych w Internecie (m.in. poprawne metodycznie wykorzystywanie przez nauczycieli narzędzi i materiałów dostępnych w sieci, w szczególności opartych na sztucznej inteligencji).
- wspieranie rozwoju kompetencji emocjonalno-społecznych naszych uczniów i nauczycieli, odporności psychicznej, konstruktywnych sposobów radzenia sonie w sytuacjach kryzysowych

Cele szczegółowe:

Uczeń:

jest życzliwy, udziela pomocy rówieśnikom, dostrzega potrzeby drugiego człowieka,
jest odpowiedzialny,
szanuje ludzi i respektuje ich prawa,
potrafi współdziałać w grupie, respektuje normy grupowe, jest tolerancyjny wobec drugiego człowieka,
potrafi rozwiązywać konflikty,
potrafi sobie radzić z trudnymi emocjami (gniew, strach, złość)
potrafi dbać o zdrowie, higienę i bezpieczeństwo,
jest asertywny,
potrafi komunikować się z innymi, dyskutować, bronić i uzasadniać własny punkt widzenia,
godnie reprezentuje szkołę na zewnątrz,
kieruje się miłością do ojczyzny, poszanowaniem dla polskiego dziedzictwa kulturowego przy jednoczesnej postawie otwartej wobec świata i innych ludzi,
czuje się bezpiecznie w środowisku szkolnym,
odróżnia dobro od zła,
rozumie potrzebę ochrony środowiska,
dba o higienę osobistą, estetykę ubioru, pomieszczeń,
rozwija swoje zdolności i zainteresowania,
potrafi dbać o cudze i własne bezpieczeństwo w Internecie,
bierze aktywny udział w zajęciach wychowania do życia w rodzinie,

III. SYLWETKA ABSOLWENTA

Samodzielny- daje sobie radę w domu i szkole. Pozytywnie patrzy na otaczający go świat, siebie i innych ludzi.

Twórczy- stara się rozwiązywać napotkane problemy; naukę traktuje jak coś naturalnego. Ma określone zainteresowania, którym poświęca swój czas i stara się je rozwijać.

Uczciwy – mówi prawdę, szanuje cudzą własność, dotrzymuje słowa.

Odpowiedzialny- gotów ponosić konsekwencje swoich czynów. Jeżeli trzeba, zwraca się o pomoc do osób z najbliższego otoczenia. Działając w grupie, poczuwa się do odpowiedzialności za efekty jej pracy; postępuje zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i higieny.

Ciekawy świata- zdobywa wiedzę i umiejętności, korzystając z różnych źródeł. Dostrzega złożoność świata. Jest aktywny umysłowo.

Tolerancyjny- rozumie różnice między ludźmi, w każdym stara się dostrzec coś dobrego i zrozumieć go.

Szanuje godność innych- jest zawsze dobry w stosunku do innych osób, nie stosuje przemocy, nie wyśmiewa się ze słabszych, niepełnosprawnych.

Szanuje prawo- przestrzega statutu i regulaminów szkoły, innych zasad ustalonych przez organa szkoły; przestrzega prawa i zasad ustalonych przez odpowiednie instytucje w mieście i kraju.

Obowiązkowy i punktualny- dotrzymuje terminów, sprawnie planuje swoje zajęcia. Szanuje czas swój i innych.

Otwarty- potrafi uważnie słuchać, rozmawiać, umie współpracować w grupie, prezentuje swój punkt widzenia i szanuje poglądy innych.

IV. ZAŁOŻENIA PROGRAMU:

Wszyscy nauczyciele wprowadzają do tematyki swego przedmiotu elementy Programu Wychowawczo-Profilaktycznego Szkoły.
Wszystkie zajęcia szkolne uwzględniają założenia Programu Wychowawczo-Profilaktycznego.
Nauczyciele dostosowują przekazywanie wiedzy, kształtowanie umiejętności i postaw uczniów do odpowiedniej w tym wieku aktywności dzieci; umożliwiają poznawanie świata w jego jedności i złożoności; wspomagają samodzielność uczenia się; inspirują do wyrażania własnych myśli i przeżyć; rozbudzają ciekawość poznawczą oraz motywację do dalszej edukacji. Wspomagają ucznia i wychowanka w jego rozwoju ukierunkowanym na osiągnięcie pełnej dojrzałości w sferze:

1) fizycznej - ukierunkowanej na zdobycie przez ucznia i wychowanka wiedzy i umiejętności pozwalających na prowadzenie zdrowego stylu życia i podejmowania zachowań prozdrowotnych;

2) psychicznej - ukierunkowanej na zbudowanie równowagi i harmonii psychicznej, ukształtowanie postaw sprzyjających wzmacnianiu zdrowia własnego i innych ludzi, kształtowanie środowiska sprzyjającego rozwojowi zdrowia, osiągnięcie właściwego stosunku do świata, poczucia siły, chęci do życia i witalności;

3) społecznej - ukierunkowanej na kształtowanie postawy otwartości w życiu społecznym, opartej na umiejętności samodzielnej analizy wzorów i norm społecznych oraz ćwiczeniu umiejętności wypełniania ról społecznych;

4) aksjologicznej - ukierunkowanej na zdobycie konstruktywnego i stabilnego systemu wartości, w tym docenienie znaczenia zdrowia oraz poczucia sensu istnienia.

V. FORMY ODDZIAŁYWAŃ WYCHOWAWCZYCH

1) Zajęcia edukacyjne,

2) Godziny wychowawcze,

3) Lekcje profilaktyczne,

4) Zajęcia pozalekcyjne:

- kółko teatralne

- zajęcia sportowe

- zajęcia przygotowujące do egzaminu

- zajęcia językowe (j. angielski)
- zajęcia wspomagające (wyrównujące braki)

- kółko matematyczne

- kółko polonistyczne

-zajęcia artystyczne

- klub sportowy (mecze piłki nożnej, siatkówki, koszykówki, piłki ręcznej, tenis, szachy, lekkoatletyka)

- młodzieżowe Koło Miłośników Regionu,

- Szkolny Klub Europejski,

- kółko teatralne

- dyskoteki szkolne i inne imprezy rozrywkowe (studniówka, andrzejki, walentynki, dzień sportu, dzień profilaktyczny)

- spotkania z ciekawymi ludźmi,

- formy wolontariatu jako akcje charytatywne np. zbiórka na osoby potrzebujące, szlachetna paczka, zbiórka na PCK, Caritas, akcje świąteczne

4) Wycieczki szkolne i klasowe (wyjazdy na basen, do kina, wycieczki i rajdy),

5) Imprezy i uroczystości klasowe, szkolne, środowiskowe.

VI. METODY PRACY WYCHOWAWCZEJ:

1) gry i zabawy,

2) dyskusje,

3) dramy,

4) twórczość plastyczna, techniczna i artystyczna,

5) metoda projektów,

6) warsztaty,

7) treningi umiejętności,

8) rozmowy, pogadanki,

9) pracę z tekstem, którego treścią są wartości i świadectwo ich realizowania przez młodych ludzi,

10) analizę biografii osób godnych naśladowania,

11) spotkania ze świadkami historii;

12) wizyty w miejscach pamięci narodowej,

13) spektakle, gazety szkolne, publikacje książkowe opracowane przez uczniów przy udziale nauczycieli, rodziców oraz innych przedstawicieli środowiska.

Rozdział IV

ZADANIA WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNE I FORMY ICH REALIZACJI DLA I ETAPU EDUKACYJNEGO

Lp.	Zadania szkoły		Sposób realizacji	Odpowiedzialni
1.	Przygotowanie uczniów do świadomego i aktywnego uczestnictwa w życiu szkoły		1. Udział w pracach Samorządu Szkolnego i klasowego. 2. Udział uczniów w procesie planowania pracy klasy. Uczenie zasad demokracji. 3. Urządzanie sali lekcyjnej, ustalenie obowiązków dyżurnych. 4. Poznanie i respektowanie praw i obowiązków ucznia. 5. Angażowanie uczniów do udziału w uroczystościach i konkursach szkolnych, zawodach sportowych i akcjach organizowanych przez szkołę.	wychowawcy klas, opiekun Samorządu Szkolnego, nauczyciele.
2.	Kształtowanie pozytywnych postaw społecznych		1. Wdrażanie do uważnego słuchania, rozmawiania, zawierania kompromisów i niwelowania zachowań agresywnych. 2. Wzmacnianie pozytywnych postaw wobec osób niepełnosprawnych, biednych, potrzebujących pomocy. Udział w akcjach charytatywnych i wolontariacie. 3. Kształtowanie właściwych postaw w stosunku do osób starszych i rodziców. Spotkania z seniorami z okazji Dnia Babci i Dziadka oraz rodzicami z okazji Dnia Matki. 4. Wpajanie szacunku i tolerancji wobec ludzi o odmiennych poglądach . Pogadanki i spotkania z ciekawymi ludźmi. 5. Egzekwowanie właściwego zachowania uczniów wobec osób dorosłych i rówieśników. 6. Zwracanie uwagi na kulturę osobistą, w tym kulturę języka. 7. Przekazanie uczniom informacji na temat konieczności poszanowania cudzych dóbr materialnych i osobistych oraz mienia szkoły. 8. Prowadzenie zajęć ukazujących wzorce osobowe, właściwe zachowania i postawy w literaturze, historii, współczesności	wychowawcy klas, pedagog, psycholog nauczyciele.
3.	Kształtowanie postawy patriotycznej i obywatelskiej	1. Znajomość słów i melodii hymnu narodowego. 2. Poznanie symboli narodowych i europejskich. 3. Kulturalne zachowanie się w miejscach Pamięci Narodowej. 4. Dbanie o odpowiedni strój w czasie uroczystości szkolnych, akademii. 5. Organizacja i aktywny udział w uroczystościach o charakterze rocznicowym i patriotycznym np. Święto Niepodległości, Święto Konstytucji 3 Maja. 6. Opieka nad miejscami Pamięci Narodowej w swojej okolicy. 7. Przygotowywanie tematycznych gazetek i wystaw. 8. Utrzymywanie kontaktów z kombatantami.		wychowawcy klas
4.	Poszanowanie historii i kultury regionu	1. Zdobywanie i pogłębianie wiedzy o własnej miejscowości, regionie poprzez organizowanie wycieczek. 2. Organizowanie konkursów ze znajomości historii i kultury swojej małej ojczyzny. 3. Wdrażanie do aktywnego uczestnictwa w życiu wspólnoty lokalnej, imprezach regionalnych. 4. Organizowanie imprez na rzecz szkoły i środowiska lokalnego.		wychowawcy klas
5.	Kształtowanie zachowań sprzyjających zdrowiu. .	1. Kształtowanie nawyku dbania o własne zdrowie. Zwracanie uwagi na utrzymanie higieny ciała. Dbanie o schludny wygląd zewnętrzny. 2. Wdrażanie uczniów do częstego mycia rąk i ich dezynfekcji. 3. Wpajanie zdrowego stylu życia, odżywiania i wypoczynku. Umiejętne zagospodarowanie czasu wolnego. 4. Kształtowanie sprawności fizycznej. Uświadomienie roli i znaczenia sportu dla utrzymania zdrowia psychicznego. 5. Pogadanki na temat mycia i dezynfekcji rąk oraz poruszania się po placówce w czasie lekcji i przerw.		Wychowawcy klas, nauczyciele w-fu, pedagog, psycholog pielęgniarka szkolna.
6.	Kształtowanie bezpiecznych zachowań na drodze, w szkole, w domu i podczas zabaw.	1. Uczulenie uczniów na zachowanie bezpieczeństwa w różnych sytuacjach życiowych. 2. Realizacja programów profilaktycznych, 3. Zaznajamianie z przepisami BHP i drogami ewakuacyjnymi w w szkole 4. Prowadzenie praktycznych ćwiczeń w poruszaniu się po drogach i chodnikach, wykorzystujących zasady ruchu drogowego. 5. Spotkania z policjantem. 6. Kształtowanie umiejętności refleksyjnego i bezpiecznego korzystania z elektronicznych nośników informacji takich, jak Internet, gry komputerowe, telewizja, radio, telefony komórkowe. 7. Uświadamianie zagrożeń związanych z korzystania z Internetu. 8. Przekazanie wiedzy na temat szkodliwego działania używek, narkotyków, również negatywnego oddziaływania nieodpowiedniego towarzystwa.		wychowawcy klas, pedagog, psycholog nauczyciele informatyki.
7.	Tworzenie warunków do rozwoju intelektualnego i emocjonalnego oraz kształtowania osobowości ucznia	1. Rozwijanie zainteresowań uczniów, rozbudzanie ich pasji 2. Kształtowanie zamiłowania czytelniczego poprzez organizowanie lekcji bibliotecznych i konkursów czytelniczych. 3. Udział uczniów w konkursach, zawodach sportowych i innych formach prezentacji własnych umiejętności i wiedzy . 4. Diagnozowanie trudności w nauce. 5. Dostosowywanie wymagań edukacyjnych do możliwości indywidualnych uczniów. 6. Przeciwdziałanie niedostosowaniu społecznemu uczniów poprzez diagnozowanie środowiska ucznia i analizę niepowodzeń szkolnych. 7. Likwidacja deficytów rozwojowych u dzieci ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi poprzez organizowanie zajęć dydaktyczno-wyrównawczych, korekcyjno-kompensacyjnych i logopedycznych. 8. Objęcie uczniów będących w trudnych sytuacjach życiowych pomocą materialną poprzez współpracę z GOPS. 9. Przeciwdziałanie przemocy w rodzinie poprzez rozmowy indywidualne z pedagogiem szkolnym i psychologiem z PPP.		nauczyciele, pracownik biblioteki, pedagog szkolny, psycholog szkolny logopeda.
8.	Integracja działań wychowawczo- profilaktycznych szkoły i rodziców	1. Zapoznanie rodziców z programem wychowawczo- profilaktycznym oraz innymi prawnymi aktami szkoły na spotkaniach rodziców z wychowawcami klas i dyrektorem. 2. Dokładne precyzowanie wymagań stawianych uczniom, dotyczących pożądanych przez szkołę zachowań. 3. Uwzględnienie na zebraniach z rodzicami tematów z zakresu wychowania, adekwatnych do problemów klasowych. 4. Badanie opinii rodziców odnośnie skuteczności realizowanych zadań edukacyjnych i wychowawczych w formie ankiet lub wyrażania opinii na zebraniach klasowych. 5. Włączanie rodziców do pracy przy realizacji zamierzeń wychowawczych poprzez udział w uroczystościach i imprezach szkolnych i klasowych.		wychowawcy klas, dyrektor.

ZADANIA WYCHOWAWCZO – PROFILAKTYCZNE I FORMY REALIZACJI DLA II ETAPU EDUKACYJNEGO

KLASY IV- VIII

Lp.	Zadania szkoły	Sposób realizacji		Odpowiedzialni
1.	Rozwój osobowości ucznia.	1. Wykorzystywanie sytuacji szkolnych w celu ćwiczenia umiejętności rozpoznawania własnych emocji, uczuć, predyspozycji oraz deficytów. 2. Kształtowanie umiejętności kontrolowania zachowania i panowania nad emocjami, a także kreowania własnego wizerunku. 3. Motywowanie do nauki szkolnej, rozbudzanie i poszerzanie zainteresowań uczniów. 4. Stwarzanie warunków do realizowania działań wynikających z zainteresowań uczniów. 5. Stwarzanie warunków sprzyjających rozwojowi indywidualnych talentów uczniów i ich uzdolnień. 6. Rozwijanie cech osobowości takich jak: pracowitość, odpowiedzialność, prawdomówność, rzetelność i wytrwałość. 7. Praca z uczniem zdolnym. 8. Praca z uczniem o specyficznych potrzebach edukacyjnych. 9. Organizowanie zajęć pozalekcyjnych zgodnie z zapotrzebowaniem.		wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, logopeda, nauczyciele.
2.	Wyposażenie ucznia w umiejętności niezbędne do współdziałania w zespole.	1. Zapoznanie z prawami i obowiązkami ucznia. 2. Zapobieganie izolacji i nadmiernej dominacji uczniów. 3. Zapoznanie uczniów z normami obowiązującymi w społeczeństwie. 4. Promowanie zasad bezpiecznego i kulturalnego zachowania się, poszanowania praw i potrzeb innych. 5. Kształtowanie postaw komunikacyjnych. 6. Wdrażanie do empatii. 7. Rozwijanie umiejętności podejmowania działań służących pomocy słabszym i potrzebującym. 8. Kształtowanie umiejętności efektywnego zachowania się w sytuacjach trudnych, konfliktowych lub ryzykownych. 9. Kształtowanie umiejętności nieagresywnego rozwiązywania konfliktów. 10. Kształtowanie umiejętności rozpoznawania i nazywania zachowań agresywnych.		wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, nauczyciele.
3.	Wspomaganie rozwoju uczniów uwzględniając ich indywidualne potrzeby i możliwości.	1. Wyrównywanie szans edukacyjnych poprzez organizowanie zajęć dydaktyczno –wyrównawczych, logopedycznych, rewalidacyjnych i innych. 2. Indywidualne rozmowy z pedagogiem i psychologiem szkolnym, nauczycielami wspomagającymi. 3. Współpraca z poradnią psychologiczno – pedagogiczną. 4. Zapobieganie wykluczeniu. 5. Wzmacnianie poczucia własnej wartości. 6. Dostosowanie wymagań do potrzeb i możliwości ucznia. 7. Motywowanie uczniów do pracy. 8. Udział uczniów w zajęciach „Doradztwa zawodowego”.		dyrektor, wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, logopeda, nauczyciele.
4.	Udzielanie pomocy uczniom będącym w trudnej sytuacji materialnej.	1. Współpraca z pracownikami GOPS w Nowym Żmigrodzie. 2. Organizowanie akcji charytatywnych. 3. Działalność Szkolnego Koła PCK i Caritas. 4. Współpraca z radą rodziców. 5. Udział w akcjach i programach wspierających uczniów, a organizowanych przez instytucje państwowe i samorządowe.		dyrektor, wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog, nauczyciele.
5.	Kształtowanie zachowań sprzyjających zdrowiu.	1. Propagowanie wiedzy dotyczącej zdrowego trybu życia – higieny pracy, nauki i odpoczynku, odżywiania się, profilaktyki chorób. 2. Dbanie o właściwą postawę i wzrok podczas pracy w szkole. 3. Zapobieganie nadmiernemu hałasowi. 4. Rozpowszechnianie wiedzy wpływającej na sposób radzenia sobie ze stresem – wzmacnianie zdrowia psychicznego. 5. Kształtowanie nawyków właściwego korzystania z technologii informacyjnej i mediów społecznościowych. 6. Uświadomienie znaczenia higieny osobistej, potrzeby mycia i dezynfekowania rąk. 7. Promowanie aktywnych i atrakcyjnych form zagospodarowania czasu wolnego – uświadomienie roli aktywności fizycznej w rozwoju młodego człowieka. 8. Zapoznawanie uczniów z zasadami udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej. 9. Zapewnienie uczniom korzystania z posiłków w stołówce szkolnej. 10. Rozpowszechnianie wiedzy na temat racjonalnego odżywiania. 11. Organizowanie konkursów wiedzy, plastycznych dotyczących promocji zdrowia. 12. Organizowanie szkolnych imprez sportowych. 13. Organizowanie wycieczek pieszych i autokarowych. 14. Doskonalenie kompetencji nauczycieli w zakresie profilaktyki uzależnień w formie szkoleń i kursów oraz pracy z uczniami przybyłymi z zagranicy. 15. Udział uczniów w zajęciach „Edukacji zdrowotnej”.		wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, nauczyciele przedmiotowi, nauczyciele wychowania fizycznego, pielęgniarka szkolna.
6.	Kształtowanie postaw i nawyków proekologicznych.	1. Uświadomienie konieczności dbania o środowisko. 2. Organizowanie ciekawych zajęć na lekcjach zachęcających do dbania o ekologię. 3. Kształtowanie nawyków właściwej segregacji śmieci. 4. Zachęcanie do uczestniczenia w konkursach związanych z tematyką ekologiczną. 5. Udział w akjach proekologicznych, m.in. „Sprzątanie świata”.		wychowawcy klas, nauczyciele przyrody, biologii.
7.	Kształtowanie postaw patriotycznych.	1. Tworzenie potrzeby aktywnego udziału w życiu szkoły. 2. Kształtowanie poczucia przynależności do wspólnoty klasowej, szkolnej, lokalnej i narodowej. 3. Promowanie i wzmacnianie pozytywnych wzorów i postaw. 4. Zapoznanie uczniów z ich prawami i obowiązkami szkolnymi i społecznymi. 5. Kształtowanie poczucia tożsamości narodowej zapoznanie z symbolami narodowymi i kulturowymi. 6. Udział pocztu sztandarowego szkoły w świętach i uroczystościach. 7. Propagowanie postaw i wartości związanych z życiem i działalnością Patona Szkoły. 8. Kształtowanie potrzeby celebrowania świąt narodowych i lokalnych. 9. Zapoznanie uczniów z historią swojej miejscowości, regionu i kraju. 10. Uczestnictwo w akademiach, apelach przygotowywanych przez uczniów. 11. Udział w uroczystościach i świętach lokalnych i państwowych. 12. Kształtowanie tożsamości narodowej przy jednoczesnym otwarciu na wartości kultury innych krajów. 13. Wykonanie okazjonalnych gazetek na terenie szkoły.		dyrektor, wychowawcy klas, katecheci, nauczyciele.
8.	Budowanie prawidłowych relacji z rodzicami i instytucjami współpracującymi ze szkołą.	1. Spotkania rodziców z wychowawcami na zebraniach i indywidualne konsultacje. 2. Udział rodziców w organizowanych przez szkołę uroczystościach i imprezach szkolnych. 3. Nawiązywanie współpracy ze środowiskiem lokalnym. 4. Promowanie osiągnięć szkoły, jej uczniów i nauczycieli. 5. Włączanie rodziców w życie klasy i szkoły. 6. Integracja szkoły ze środowiskiem lokalnym.	dyrektor, wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, nauczyciele.
9.	Uzależnienia – ich rozpoznanie i zapobieganie.	1. Systematyczne diagnozowanie środowiska uczniowskiego. 2. Wyposażenie uczniów, rodziców oraz nauczycieli w odpowiednią wiedzę na temat uzależnień i radzenia sobie z nimi. 3. Propagowanie wiedzy o skutkach prawnych i moralnych posiadania, rozprowadzania i używania środków psychoaktywnych. 4. Współpraca z osobami i instytucjami zajmującymi się zagadnieniami uzależnień.		wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, nauczyciele.
10.	Bezpieczeństwo w szkole.	1. Systematyczne monitorowanie sytuacji bezpieczeństwa w szkole. 2. Kształtowanie postaw odpowiedzialności za zdrowie swoje i innych. 3. Zapoznanie uczniów z zasadami i normami obowiązującymi w szkole. 4. Podejmowanie działań zmierzających do przeciwdziałania agresji i przemocy w szkole. 5. Stała współpraca z pracownikami szkoły w zakresie zaobserwowanych negatywnych zachowań uczniów. 6. Odpowiednie reagowanie na wszystkie niepożądane zachowania ucznia. 7. Zapoznanie uczniów z zasadami bezpiecznego i kulturalnego spędzania czasu podczas przerw międzylekcyjnych. 8. Spotkania z przedstawicielami Policji (pogadanki, dyskusje).		dyrektor, wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, nauczyciele.
11.	Doskonalenie umiejętności rozpoznawania zagrożeń i właściwego zachowania się w sytuacjach niebezpiecznych.	1. Minimalizowanie zagrożeń związanych z dojściem do szkoły i powrotem do domu. 2. Kształtowanie umiejętności udzielania pierwszej pomocy w nagłych wypadkach. 3. Uświadamianie zagrożeń związanych z życiem towarzyskim, podróżami, aktywnością w czasie wolnym od nauki szkolnej. 4. Kształtowanie zachowań asertywnych w kontaktach z obcymi. 5. Rozpoznawanie nietypowych sygnałów świadczących o niebezpieczeństwie. 6. Poznawanie sposobów krytycznego korzystania z mediów i prasy. 7. Współpraca z instytucjami dbającymi o bezpieczeństwo na co dzień. 8. Kształtowanie umiejętności rozpoznawania i odpowiedniego zachowania się w sytuacjach zagrożenia (alarmy przeciwpożarowe, przeciwlotnicze i inne).		dyrektor, wychowawcy klas, pedagog szkolny, nauczyciel edukacji dla bezpieczeństwa, nauczyciele.
12.	Rozwijanie kompetencji informatycznych.	1. Kształtowanie u uczniów umiejętności posługiwania się nowoczesnymi technologiami informacyjno-komunikacyjnymi. 2. Rozwijanie postaw świadomego korzystania z nowoczesnych technologii 3. Wspomaganie i rozwijanie uzdolnień i zainteresowań uczniów. 4. Wykorzystywanie podczas zajęć technologii informatycznej. 5. Zaznajamianie z zasadami bezpiecznego korzystania z Internetu i urządzeń elektronicznych (telefonów komórkowych, tabletów, itp.). 6. Omawianie zagrożeń związanych z korzystaniem z Internetu, ujawniania danych osobowych. 7. Propagowanie korzyści płynących z prawidłowego korzystania z Internetu. 8. Doskonalenie umiejętności właściwej weryfikacji źródeł wiedzy.		nauczyciele zajęć informatycznych.
13.	Pokazywanie znaczenia odpowiedzialnego wyboru szkoły i zawodu.	1. Przekazanie informacji o predyspozycjach potrzebnych do wykonywania poszczególnych zawodów. 2. Wskazywanie możliwości rozwijania i wykorzystywania zdolności i zainteresowań w poszczególnych zawodach. 3. Udział uczniów w zajęciach „Doradztwa zawodowego” i „Giełdzie szkół”. 4. Organizowanie spotkań z przedstawicielami różnych zawodów.		wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, nauczyciele wspomagający, logopeda
14.	Upowszechnianie czytelnictwa.	1. Budzenie zainteresowania czytelnictwem. 2. Wyrabianie postawy poszanowania księgozbioru. 3. Wyrabianie umiejętności korzystania z różnych źródeł informacyjnych. 4. Przeprowadzanie lekcji bibliotecznych. 5. Organizowanie konkursów czytelniczych. 6. Budzenie ciekawości poznawczej. 7. Rozwijanie zainteresowań związanych z otaczającym światem. 8. Kształcenie umiejętności wypowiadania się i wyrażania myśli. 9. Korzystanie z kanonu edukacji klasycznej.		wychowawcy klas, nauczyciele, bibliotekarz.

Ewaluacja

Nasz program wychowawczo-profilaktyczny poddawany będzie ewaluacji.

"Ewaluacja to proces zmierzający do stwierdzenia, w jakim stopniu założone cele są rzeczywiście realizowane."

(Ralf Tyler, cyt. za D. Nevo, Konceptualizacja ewaluacji edukacyjnej, w: Ewaluacja w edukacji. Red. L. Korporowicz, Oficyna Naukowa, Warszawa, 1997, s.52).

Przedmiotem ewaluacji będzie skuteczność Szkolnego Programu Wychowawczo - Profilaktycznego. Monitorowanie i ewaluacja Szkolnego Programu Wychowawczo - Profilaktycznego służyć będzie doskonaleniu oraz określeniu stopnia osiągnięcia założonych celów programu.

Przewidywane źródła informacji

obserwacje pedagogiczne
sprawozdania nauczycieli wychowawców
analiza dokumentacji szkolnej
rozmowy z rodzicami

Załączniki:

Załącznik nr 1 - Kalendarz imprez, uroczystości i innych wydarzeń o charakterze wychowawczo-profilaktycznym w Szkole Podstawowej w Nowym Żmigrodzie

Załącznik nr 2 – Ankieta dla rodziców;

Załącznik nr 3 – Ankieta dla uczniów.

Załącznik nr 4 – Ankieta dla nauczycieli

Załącznik nr 5 – Analiza ankiet.

Powyższy Program Wychowawczo – Profilaktyczny został zatwierdzony przez Radę Rodziców i Radę Pedagogiczną.

Załącznik nr 2

ANKIETA

Profilaktyka zagrożeń – wersja dla rodziców

Szanowni Państwo - prosimy o wypełnienie tej anonimowej ankiety.

Co Państwa zdaniem ma największy wpływ na poczucie bezpieczeństwa w szkole?

(proszę zaznaczyć 2 – 3 odpowiedzi)

ochrona szkoły
monitoring
właściwie reagujący nauczyciele
dobra atmosfera w klasie (między uczniami)
pomoc psychologa, pedagoga
inne ...................................................................
Z którymi podanymi niżej przejawami złego zachowania się uczniów Państwa dziecko zetknęło się w szkole:
agresja słowna: wulgarne słowa, wyzwiska, przekleństwa, groźby słowne
bójki
kradzieże
wagary
niszczenie mienia szkolnego
inne …………………………………………………………………………
Z którymi podanymi poniżej sytuacjami wśród uczniów Państwa dziecko zetknęło się w naszej szkole?
picie alkoholu
palenie papierosów (e-papierosów)
używanie narkotyków
nie zetknąłem się z przejawami uzależnień wśród uczniów
Czy dostrzega Pan/Pani inne zagrożenia dotyczące swojego dziecka?

a) tak b) nie

Jeśli odpowiedział/a Pan/Pani tak na poprzednie pytanie, proszę napisać, jakie:

........................................................................................................................................................

Jak Państwa dziecko spędza wolny czas?

a) oglądanie telewizji

b) przy komputerze (Internet, portale społecznościowe, gry)

c) przy telefonie (rozmowy, gry)

d) uprawianie sportu

e) u kolegi, koleżanki

f) inne …………………………………………………………………………………………………

Jakie informacje chcieliby Państwo uzyskać w ramach zebrań z rodzicami?

...............................................................................................................................................................

Jak ocenia Pan/Pani działania profilaktyczne podejmowane przez szkołę?

bardzo skuteczne zupełnie nieskuteczne

Czy chce Pan/Pani włączyć się do działań profilaktycznych prowadzonych przez szkołę?

a) tak b) nie

Dziękujemy za wypełnienie ankiety

Załącznik nr 3

ANKIETA

Profilaktyka zagrożeń – wersja dla uczniów

Prosimy o wypełnienie tej anonimowej ankiety.

Co Twoim zdaniem ma największy wpływ na poczucie bezpieczeństwa w szkole?

(proszę zaznaczyć 2 – 3 odpowiedzi)

ochrona szkoły
monitoring
właściwie reagujący nauczyciele
dobra atmosfera w klasie (między uczniami)
pomoc psychologa, pedagoga
inne ...................................................................
Z którymi podanymi niżej przejawami złego zachowania się uczniów spotkałeś się w szkole:
agresja słowna: wulgarne słowa, wyzwiska, przekleństwa, groźby słowne
bójki
kradzieże
wagary
niszczenie mienia szkolnego
inne …………………………………………………………………………………………….

Z którymi podanymi poniżej sytuacjami zetknąłeś się w naszej szkole?
picie alkoholu
palenie papierosów (e-papierosów)
używanie narkotyków
nie zetknąłem się z przejawami uzależnień wśród uczniów

Czy dostrzegasz inne zagrożenia dotyczące Ciebie w szkole?

a) tak b) nie

Jeśli odpowiedziałeś/łaś tak na poprzednie pytanie, proszę napisz jakie to zagrożenia:

...........................................................................................................................................................

Jak spędzasz wolny czas?

a) oglądanie telewizji

b) przy komputerze (Internet, portale społecznościowe, gry)

c) przy telefonie (rozmowy, gry)

d) uprawianie sportu

e) u kolegi, koleżanki

f) inne ………………………………………………………………….

Jakie tematy chciałbyś omawiać na lekcjach wychowawczych?

..................................................................................................................................................................

Jak oceniasz działania profilaktyczne podejmowane przez szkołę? (kampanie, programy, akcje profilaktyczne)

Bardzobskuteczne zupełnie nieskuteczne

Dziękujemy za wypełnienie ankiety

Załącznik nr 4

ANKIETA

Profilaktyka zagrożeń – wersja dla nauczycieli

Szanowni Państwo - prosimy o wypełnienie tej anonimowej ankiety.

Co Państwa zdaniem ma największy wpływ na poczucie bezpieczeństwa w szkole?

(proszę zaznaczyć 2 – 3 odpowiedzi)

a) ochrona szkoły

b) monitoring

c) właściwie reagujący nauczyciele

d) dobra atmosfera w klasie (między uczniami)

e) pomoc psychologa, pedagoga

f) inne ...................................................................

Z którymi podanymi niżej przejawami złego zachowania się uczniów zetknęli się Państwo w szkole:
agresja słowna: wulgarne słowa, wyzwiska, przekleństwa, groźby słowne
bójki
kradzieże
wagary
niszczenie mienia szkolnego
inne ………………………………………………………………………………………….
Z którymi podanymi poniżej sytuacjami wśród uczniów spotkali się Państwo w naszej szkole?
picie alkoholu
palenie papierosów(e-papierosów)
używanie narkotyków
nie zetknąłem się z przejawami uzależnień wśród uczniów

Czy dostrzega Pan/Pani inne zagrożenia w szkole dotyczące uczniów?

a) tak b) nie

Jeśli odpowiedział/a Pan/Pani tak na poprzednie pytanie, proszę napisać, jakie:

...........................................................................................................................................................

Jak Państwa zdaniem uczniowie najczęściej spędzają wolny czas?
oglądanie telewizji
przy komputerze (Internet, portale społecznościowe, gry)
przy telefonie (rozmowy, gry)
uprawianie sportu
u kolegi, koleżanki
inne ……………………………………………………………………………………….
Jakie informacje chcieliby Państwo uzyskać w ramach szkoleń rad pedagogicznych?

.................................................................................................................................................................